Blwyddyn yn ddiweddarach: mae timau'n parhau ar flaen y gad o ran mynd i'r afael â datgyflyru
Blwyddyn i mewn i ffrwd waith i atal datgyflyru yn dilyn cyfnod yn yr ysbyty, mae timau ar draws GIG Cymru yn parhau i fod ar flaen y gad o ran ymdrechion i wella canlyniadau a lleihau niwed i gleifion ledled Cymru.
Gyda chefnogaeth Perfformiad a Gwella GIG Cymru, mae timau yn ffrwd waith Atal Datgyflyru’r Bartneriaeth Gofal Diogel yn parhau i ddatblygu prosiectau i ddarparu gofal mwy diogel, sy'n canolbwyntio mwy ar y person, ochr yn ochr â chymryd rhan mewn cyfnod newydd cyffrous o waith 'sy’n arwain y byd'.
Datgyflyru: Blaenoriaeth gwella ansawdd a diogelwch
Mae datgyflyru yn broses gymhleth a ddefnyddir i ddisgrifio colli ffitrwydd a gallu i weithredu person yn dilyn cyfnod o anweithgarwch, gorffwys yn y gwely neu oherwydd diffyg ymarfer corff. Yn nodweddiadol, gall effeithio ar swyddogaeth wybyddol, ymataliaeth, cryfder cyhyrau a gallu person i ymgymryd â thasgau syml bob dydd.
Gall datgyflyru ddechrau o fewn ychydig oriau i'r adeg y caiff rhywun ei dderbyn i'r ysbyty am y tro cyntaf, a gall gael effeithiau dinistriol hirdymor. Fe'i cydnabyddir fel blaenoriaeth allweddol o ran ansawdd a diogelwch i Lywodraeth Cymru, Perfformiad a Gwella GIG Cymru yn ogystal â byrddau iechyd ac ymddiriedolaethau ledled Cymru.
Dechreuodd y gwaith ar y ffrwd waith Atal Datgyflyru ym mis Hydref 2024 mewn digwyddiad cyd-ddylunio mawr a ddaeth â phartneriaid, cyfranwyr o blith y cyhoedd a chleifion, a byrddau iechyd ac ymddiriedolaethau ledled Cymru ynghyd. Mewn ymateb i'r adborth ar y digwyddiad, penderfynwyd y byddai'r ffrwd waith yn dilyn model dysgu cydweithredol yn seiliedig yn fras ar fodel Cyfres Arloesi Gydweithredol y Sefydliad Gwella Gofal Iechyd (IHI).
“Drwy ddefnyddio model cydweithredol IHI yn sail, gallem weithio o fewn strwythur diffiniedig a oedd yn gyfarwydd i rai cydweithwyr a phartneriaid a oedd yn gweithio gyda ni yng ngham cyntaf y Bartneriaeth Gofal Diogel.
“Drwy gael dyddiadau penodedig ar gyfer sesiynau dysgu a galwadau hyfforddi, yn ogystal ag amser wedi’i neilltuo rhyngddynt i weithredu’r dysgu, roedd modd i dimau symud ymlaen â’u prosiectau’n annibynnol ar gyflymder a oedd yn ymarferol iddyn nhw”, meddai Dom Bird, Cyfarwyddwr Cenedlaethol Dros Dro Ansawdd, Diogelwch a Gwella, Perfformiad a Gwella GIG Cymru.
Yn gynharach eleni, gwahoddodd Perfformiad a Gwella GIG Cymru staff a oedd yn gweithio, ac sydd â diddordeb, mewn datgyflyru i weminar yn egluro sut y byddai'r ffrwd waith yn gweithio, am ba hyd y byddai'n para a sut y gallai pobl wneud cais i ymuno.
Gweithio ar draws ffiniau
Dewiswyd ychydig o dan 30 o dimau o fyrddau iechyd ac ymddiriedolaethau i ymuno â'r ffrwd waith gyda phrosiectau a oedd yn canolbwyntio ar un o bedair thema datgyflyru; atal ac adnabod datgyflyru, hyrwyddo gwneud tasgau bob dydd, rheoli ymataliaeth a swyddogaeth wybyddol. Ymunodd timau o ymddiriedolaethau Bryste a Gogledd Iwerddon hefyd, a oedd eisiau dysgu o enghreifftiau a fabwysiadwyd yng Nghymru y gellid eu rhannu ar draws ffiniau.
Gan barhau â'r ffocws ar gyd-ddylunio, sicrhaodd y ffrwd waith fod timau prosiect a chynrychiolwyr cleifion a'r cyhoedd yn helpu i lunio rhedeg y rhaglen drwyddi draw a bod dysgu wedi'i gofnodi a'i rannu ymhlith y grŵp cyfan.
Wrth fyfyrio ar ymdrechion ar y cyd y grŵp, dywedodd Adam Didcott, Arweinydd Gwelliant, Perfformiad a Gwella GIG Cymru: “Rydym wedi gweld ymrwymiad anhygoel gan dimau ledled Cymru a thu hwnt i helpu i atal datgyflyru a chefnogi adferiad mwy diogel a mwy annibynnol i gleifion. Mae timau wedi bod yn hynod agored yn y cynnydd maen nhw wedi'i wneud ac yn barod i rannu syniadau y gellid eu hefelychu ar draws meysydd eraill yn ein system GIG.”
Dathlu timau mewn digwyddiad cenedlaethol
Dathlwyd y ffrwd waith yn Uwchgynhadledd Atal Datgyflyru Genedlaethol ym mis Tachwedd, a ddaeth â gweithwyr iechyd proffesiynol, rhanddeiliaid a phartneriaid ym maes atal datgyflyru ynghyd.
Roedd yr Uwchgynhadledd yn cynnwys siaradwyr gwadd gan gynnwys Jeremy Miles AS, Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd a Gofal Cymdeithasol, yr Athrawon adnabyddus Brian Dolan a Sally Lewis, a Jacqueline Totterdell, Prif Weithredwr newydd GIG Cymru a Chyfarwyddwr Cyffredinol Iechyd, Gofal Cymdeithasol a’r Blynyddoedd Cynnar, a gydnabu sut mae “Cymru ar y blaen” yn y maes pwysig hwn.
Cafodd posteri gan dimau prosiect yn crynhoi eu cynnydd eu harddangos yn y digwyddiad ac roeddent yn rhan o gystadleuaeth. Roedd cyfranwyr o blith cleifion a’r cyhoedd, yn ogystal â chynrychiolwyr o dimau prosiect, hefyd yn bresennol yn yr Uwchgynhadledd, ac roedd rhai timau’n cyflwyno eu gwaith ar y llwyfan.
“Roedd yn wych cael timau o Fwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr a Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a’r Fro yn cyflwyno eu gwaith mewn lle canolog yn yr Uwchgynhadledd ac yn nodi’r cynnydd a wnaed fel rhan o’r cydweithrediad dysgu hwn. “Mae’r gwaith hwn wedi dangos beth sy’n bosibl pan fyddwn yn cydweithio gyda phwrpas ac uchelgais a rennir”, meddai Adam.
Camau nesaf y ffrwd waith
Hefyd yn yr Uwchgynhadledd datgelwyd y Dangosydd Rhybudd Cynnar ar gyfer Datgyflyru (DEWI), sef offeryn newydd sbon sy'n cefnogi staff i weld arwyddion cynnar datgyflyru a gafwyd yn yr ysbyty ac ymyrryd i gynorthwyo ei atal.
“Rydym wrth ein bodd yn parhau i weithio gyda thîm Rhaglen Genedlaethol Chwe Nod ar gyfer Gofal Brys a Gofal Mewn Argyfwng sy'n cefnogi timau o'r ffrwd waith i ystyried treialu'r offeryn DEWI fel rhan o'u prosiectau sefydledig. “Fel sefydliad, byddwn hefyd yn gweithio gyda thimau eraill ledled Cymru sydd â diddordeb mewn treialu’r offeryn er mwyn i ni allu parhau i adeiladu momentwm a chasglu cymaint o fewnwelediadau â phosibl”, daeth Adam i’r casgliad.
Gallwch ddod o hyd i ragor o wybodaeth am ein gwaith ar atal datgyflyru a'r offeryn DEWI newydd ar ein gwefan.