Llwybr Gwiriad Iechyd Blynyddol Newydd i wella gwasanaethau ar gyfer y gymuned anabledd dysgu yng Nghymru
20 Mawrth 2026
Mae Llwybr Gwiriad Iechyd Blynyddol newydd wedi'i gyflwyno i gynyddu nifer y bobl sy'n cael Gwiriadau Iechyd Blynyddol ac ansawdd archwiliadau. Mae hwn yn weithgarwch allweddol i fynd i'r afael â'r anghydraddoldebau iechyd y mae pobl ag anabledd dysgu yng Nghymru yn eu hwynebu.
Yng Nghymru, mae Gwiriad Iechyd Blynyddol yn cael eu cynnig bob blwyddyn gan bractisiau meddygon teulu i unigolion 18 oed a hŷn ag anabledd dysgu. Mae'r Gwiriadau hyn yn rhoi cyfle i nodi problemau iechyd yn gynnar, adolygu cyflyrau a meddyginiaethau presennol, a chynllunio gofal personol.
Mae Bethany Kruger, Uwch Reolwr Gwella yn swyddogaeth Perfformiad a Gwella GIG Cymru, wedi sefydlu Gweithgor Cenedlaethol i ddatblygu'r llwybr newydd er mwyn sicrhau bod Gwiriadau Iechyd Blynyddol yn cael eu darparu'n gyson. Dywedodd:
“Mae’r llwybr hwn yn gam cadarnhaol iawn ymlaen o ran cefnogi’r bobl sydd bwysicaf – y bobl eu hunain, eu teuluoedd a’u gofalwyr a’r staff gofal iechyd sylfaenol sy’n cynnal yr Gwiriadau.
“Mae ein prosiect wedi bod yn bosibl oherwydd y cydweithio ledled Cymru. Hoffwn ddiolch i fyrddau iechyd am eu diffuantrwydd, eu hymgysylltiad a’u hymrwymiad. Rwyf hefyd yn ddiolchgar i gydweithwyr yn y trydydd sector a phobl sydd â phrofiad bywyd a phrofiad a ddysgwyd. Mae eu lleisiau a'u harbenigedd wedi bod yn ganolog i lunio rhywbeth a all wneud gwahaniaeth go iawn.”
Lansiwyd y llwybr newydd mewn dau ddigwyddiad yng ngogledd a de Cymru. Cynhaliwyd y digwyddiad cyntaf yn Venue Cymru, Llandudno ddydd Llun 16 Mawrth a chynhaliwyd digwyddiad dilynol yng Ngerddi Sophia, Caerdydd ddydd Gwener 20 Mawrth.
Roedd dros 100 o bobl yn bresennol yn y ddau ddigwyddiad, yn cynnwys cynrychiolwyr o Fyrddau Partneriaeth Rhanbarthol, y byd academaidd, a'r trydydd sector. Roedd gan bobl â phrofiad bywyd a phrofiad a ddysgwyd ran allweddol yn y prosiect. Gwnaeth cynrychiolwyr agor y ddau ddigwyddiad fel siaradwyr allweddol, gan rannu eu profiadau bywyd a'u mewnwelediadau cyfoethog. Mae eu cefnogaeth yn helpu i sicrhau bod gwasanaethau wir yn adlewyrchu anghenion a phrofiadau'r bobl y maent wedi'u cynllunio i'w cefnogi.
Cydnabu'r grŵp cenedlaethol yr angen i wella ymwybyddiaeth o Gwiriadau Iechyd Blynyddol mewn gofal cymdeithasol yn ogystal â chymunedau iechyd. Mae cyfres o asedau cyfathrebu ac adnoddau ychwanegol wedi'u datblygu i helpu unigolion, grwpiau a sefydliadau yn eu hymdrechion parhaus i hyrwyddo pwysigrwydd Gwiriadau Iechyd Blynyddol.
Bydd yr asedau cyfathrebu a'r adnoddau ychwanegol yn cael eu cyhoeddi ar wefan Gofalwch am eich Iechyd Cymru sydd ar ddod. Mae’r wefan a fydd yn cael ei chyflwyno’n genedlaethol wedi’i haddasu o wefan lwyddiannus Conwy Connect sy'n canolbwyntio ar Ogledd Cymru.
Mae'r adnoddau ychwanegol yn cynnwys llythyrau gwahoddiad ac apwyntiad Hawdd eu Deall wedi'u diweddaru, canllawiau defnyddiol i unigolion a gofalwyr, a'r templed Cynllun Gweithredu Iechyd.